header photo

Blog posts : "اسناد"

تبریز، کانون مطبوعات ایران در دوره مشروطه

تبریز، کانون مطبوعات ایران در دوره مشروطه

پس از انقضای سلطه روس های تزاری و دار و دسته شجاع الدوله مراغه ای در سال ۱۳۳۵ ق. تا پایان نهضت شیخ محمد خیابانی، نزدیک به بیست روزنامه به زبان های فارسی و ترکی و ارمنی در تبریز منتشر شد.

یکی از مهم‌ترین تحولات عصر صنعتی (نه تنها در جوامع صنعتی)، سر برآوردن رسانه‌های همگانی به عنوان یک قدرت سیاسی عمده است؛ ظهور و صعود رسانه‌های همگانی به عنوان یک پایگاه قدرت و نفوذ کنونی شان در واقع معلول یعضی پیشرفت‌های پر سر و صدا و پی‌در‌پی در عرصه تکنولوژی بود.

روزنامه‌ها از اطلاعیه‌ها و خبرنامه‌های چاپی در دهه 1700میلادی ریشه می‌گیرند. فقط از اواخر سده نوزدهم به بعد بود که روزنامه‌ها به صورت روزانه چاپ شدندو ده‌ها هزار خواننده پیدا کردند. تاریخچه رسانه‌های همگانی را معمولا با نخستین روزنامه‌های ارزان قیمت شروع می‌کنندکه ابتدا در دهه 1830 میلادی در نیویورک پدید آمدند.

انتشار روزنامه در ایرا…

Read more

مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی و فرهنگی آذربایجان در مرداد ماه

 مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی

و فرهنگی آذربایجان در مرداد ماه

1-مرداد- تأسیس استان خودمختار قره باغ کوهستانی در 1302

ــ اشغال شهر آغدام در قره باغ توسط نیروهای ارمنی در 1372

ــ تولد مارال رحمان زاده (نقاش) در 1295

ــ تولد عبدالله سور (عبدالله محمدزاده) (ادبیات شناس) در گنجه به سال 1262

ــ مرگ عبدالله شایق (نویسنده و معلم) در باکو به سال 1338.

2- مرداد- زخمی شدن ستارخان در پارک اتابک تهران به سال 1289.

4- مرداد- جنگ شدید در محلة امیره قیز و مقاومت حیرت انگیز ستارخان و مجاهدان آذربایجان در برابر نیروهای شاه در 1287

ــ تولد رضا دقتی (عکاس) در تبریز به سال 1331

ــ مرگ اسماعیل شیخلی (نویسنده) در باکو به سال 1374

5- مرداد- تولد علی تجلایی (رزمنده) در تبریز به سال 1338

ــ تولد واصف آدی گؤزلوف (آهنگساز) به سال 1314

6- مرداد- مرگ مسلم ماقامایف (آهنگساز و رهبر ارکستر) در نعلچیک به سال 1316

7- مرداد- صدور قطعنامة شمارة 853 شورای امنیت سازمان ملل در 1372 که در آن شورای امنیت خواستار «خروج…

Read more

گوشه هايي ازتاريخ معاصر ايران «نتايج شكست جنبش دموكراتيك آذربايجان»

گوشه هايي از تاريخ معاصر ايران

«نتايج شكست جنبش دموكراتيك آذربايجان»

رسول مهربان

6- جبهه بندي ارتجاع و بورژوازي ملي عليه جنبش كارگري و حزب تودة ايران

در نيمة دوم سال 27 يورش همه جانبه اي عليه حزب تودة ايران و شوراي متحده كارگران ايران شروع شد . هدف آن بود كه با زمينه سازيهاي ضد توده اي، شوراي متحده كارگري ايران را كه به مثابه صخره محكمي عليه دسايس دولت و دربار ايستادگي مي كرد، از هم پاشيده كند.* مهندس خسرو هدايت به اتفاق يوسف افتخاري و دكتر احمد متين دفتري جلساتي به اين منظور تشكيل مي دادند، كه دست خليل ملكي در آن پيدا بود . خليل ملکی، افتخاري و گروه او را كه تروتسكيست هاي خالص و خلصي بودند به نام « روشن ترين جناح مبارز كارگري »(202) مي ستود و در خاطرات سياسي خود به دفاع از آنها پرداخته مي نويسد: «رانده شدن مغرضانه ي گروه يوسف از نهضت توده اي ايران و محروم داشتن اين نهضت از شخصيت اين گونه رهبران برجسته ي كارگري بي شك ضايعه ي بزرگي براي نهضت بود. (203) يوسف افتخاري كه درحزب دموكرات قوام السلطنه امور كارگري را همراه با خسرو هدايت عهده دار بود، در آخرين انتخابات داخلي حزب دموكرات ايران به عضو يت كميته ي اس تان تهران انتخاب ش د، و خبر آن را ديروز در حزب دمو…

Read more

مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی و فرهنگی آذربایجان در اردیبهشت ماه

 مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی

و فرهنگی آذربایجان در اردیبهشت ماه

مجسمه تیرباران شهید خسرو روزبه در شهر فیانورومای ایتالیاـ ساخت رضا اولیا

2- اردیبهشت- مرگ علی سلیمی (آهنگساز) سال 1376.

4- اردیبهشت- تولد میرجلال پاشایف (نویسنده و ادیب) در اردبیل سال 1287.

* مرگ بالاش آذراوغلو (شاعر) در باکو سال 1390.

5- اردیبهشت- تولد سید جمال الدین ترابی طباطبایی (سکّه شناس و مورخ) در تبریز سال 1304.

6- اردیبهشت- آغاز بکار رسمی رادیو تبریز توسط حکومت ملی آذربایجان در سال 1325.

*تولد میرجلال پاشایف (نویسنده) در اردبیل به سال 1287.

*مرگ میرعلی سیدوف (نویسنده. ادیب) در باکو سال 1371.

8- اردیبهشت- تولد عاشیق رسول قربانی در روستای عباس آباد از توابع شهرستان اهر سال 1314.

*مرگ حسن شفیع زاده (رزمنده) در جبهة جنگ با عراق در سال 1366.

*تولد جمیله شیخی (بازیگر تئاتر) در تبریز به سال 1309.

*تولد هاشم چاووشی (طنزپرداز هنرپیشه تلویزیون و سینما) در تبریز سال …

Read more

گوشه هايي از تاريخ معاصر ايران «نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

گوشه هايي از تاريخ معاصر ايران

«نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

 رسول مهربان

5- اعلام خطر حزب توده ايران و دعوت براي تشكيل جبهه واحد

در مقابل اين تبليغات تخديري و تسكيني و اغواگرانه محافل به اصطلاح ملي و مستقل،و در مقابله با روزنامه هاي درباري كه خطر موهوم شوروي و حزب تود ه ايران و پرده ي آهنين و كميته ي ترور را مطرح مي كردند،اعلاميه هيئت اجرائيه حزب تودة ايران منتشر شد و به بارزترين و رساترين نحو ممكن ابعاد و جهات خطر را تشريح كرد و هشدار داد و راه چاره و مقابله با خطرات را متذكر شد و خطاب به روزنامه ها و حزب ايران اعلام كرد:

در اين موقع كه توطئه ي تازه اي براي برچيدن ته بساط آزادي عملي مي شود،لازم مي داند شما را از حقايقي آگاه سازد و نكاتي را تذكر دهد . چنان كه بر همه كس معلوم است در دو هفته ي اخير بر طبق زمينه سازي هاي پيشين در سراسر كشور،اقداماتي براي مختنق كردن بانگ آزادي خواهي ملت صورت گرفته است.در مازندران در گيلان …

Read more

گوشه هايي از تاريخ معاصر ايران «نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

گوشه هايي از تاريخ معاصر ايران

«نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

رسول مهربان

4- ظهور مجدد بورژوازي ملي در صحنه سياسي

حسين مكي ، عبدالقدير آزاد ، مظفر بقايي و حائري زاده كه بانيان و متوليان اقليت مجلس پانزدهم بودند ، گاهگاهي درباره ي نفت و دموكراسي و آزادي هاي سياسي هياهويي برپا مي كردند، اما با رعايت دو شرط عمده و اساسي . اول احترام مطلق به دربار و «پادشاه جوان»  دوم رعايت حداكثر عناد و دشمني بيمارگونه با حزب تودة ايران . روزنامه نويسان ملي گرا با همه ي قدرت قلم و لفاظي هاي ليبرالي با رعايت آن دو شرط مؤكد و لايتغير ، به بحث هايي در زمينه ي نفت و مخالفت با كمپاني نفت جنوب مي پرداختند، اما از همين روزها يك سري نطق ها و مقالات به طرفداري مخلصانه و شديد از ايا لات متحده و دموكراسي آمريكايي از دهان و قلم مكي و بقايي وحسين فاطمي تراوش و ظهور مي كرد، كه خود منشأ همه گونه خطر و زيان براي جامعه ي ايران شد . حزب تودة ايران در چنين شرايطي مؤظف و…

Read more

تأثير حزب تودة ايران در استيفاي حقوق ملت از شركت نفت انگليس

به مناسبت 29 اسفند روز ملی شدن صنعت نفت

تأثير حزب تودة ايران در استيفاي حقوق ملت از شركت نفت انگليس

به قلم رسول مهربان

با آنكه حزب تودة ايران به دنبال شكست نهضت آذربايجان ضربات شديدي را متحمل شده بود ، باز هم به صورت يك سازمان قوي و سياسي در صحنه حضور داشت . اما رهبران حزب مي دانستند كه حمله و هجوم ارتجاع وامپرياليسم به سازمان هاي حزبي قطعي است، بنابر اين برنامه هاي گسترده اي براي كار سياسي مخفي طرح ريزي شد و علي رغم لطمات و صدمات سختي كه به سازمانهاي حزبي وارد شد، توانست ارتباط منظم و مستمري با توده ي مردم و بخصوص با كارگران برقرار نمايد.

راديو مسكو و راديو باكو و مطبوعات كشورهاي سوسياليستي تنها وسايلي بودند كه صداي مظلوميت ملت ايران را بگوش جهانيان مي رساندند و روح مبارزه و مقاومت را در شنوندگان ايراني خود تقويت مي كردند . سلسله سخنراني هاي افشاگرانه ي راديو مسكو و ر اديو باكو آنچنان وسيع و گسترده و جالب بود كه شنوندگان بسياري داشت و اخبار آن يگانه منبع اطلاعاتي ملت ايران بود…

Read more

مجمع عمومی جمعیت مهاجرین ایرانی مقیم جمهوری آذربایجان برگزار شد

مجمع عمومی جمعیت مهاجرین ایرانی

مقیم جمهوری آذربایجان برگزار شد

 

روز شنبه 11 اسفند 1397 (دوم ماه مارس سال 2019) ، نمایندگان مهاجرین ایرانی مقیم جمهوری آذربایجان در مقر جمعیت در باکو گرد هم آمدند. این مجمع هر دو سال یکبار برای بررسی فعالیت دورۀ 2 سالۀ قبلی و انتخاب مسئولان اجرائی دورۀ 2 سالۀ آینده برگزار می گردد.

آقای رحیم حسین زاده، صدر جمعیت در دورۀ قبلی، جلسه را با خوش آمد گوئی به نمایندگان حاظر افتتاح نمود و سپس رشتۀ کلام را به مسن ترین عضو جمعیت خانم عادله چرنیک بلند سپرد.

خانم عادله چرنیک بلند نیز به نوبه خود خوش آمد گفت و سپس برای گرامی داشت جانباختگان خلقهای ایران یک دقیقه سکوت اعلام نمود. پس از آن، نمایندگان مهاجرین رییس و معاون و منشی جلسه را انتخاب نمودند.

ابتدا گزارش عملکرد 2 ساله جمعیت و سپس گزارش کمیسیون بازرسی مورد بررسی قرار گرفت و پس از بحث و مذاکرات به تائید نمایندگان رسید.

سپس انتخابات برای تعیین صدر، معاونین، هیات اجرایی، …

Read more

«نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

گوشه هایی از تاریخ معاصر ایران

رسول مهربان

«نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

3- ترويج عصبيت هاي مذهبي به منظور انحراف افكار سياسي

با چنين دسيسه هاي علني و اتحاد جناح هاي استعماري در ايران و حمايت دربار پهلوي و محافل ملي ، قرارداد همكاري ايران و شوروي براي استخراج و بهره برداري از نفت شمال از طريق ايجاد يك شركت مختلط رد شد .موضوع مهمي كه بعد از لغو قرارداد به وقوع پيوست و موجب اختلاف آمريكا و انگليس و جناح بندي هايي درهيئت حاكمه ي ايران گرديد ، يكه تازي شركت نفت ايران و انگليس در بهره برداري از منابع نفتي جنوب بود . از طرفي قرارداد همكاري ايران و شوروي با آن همه مزايا و سودمندي نمي توانست در جامعه ي ايران و جناح هاي مختلف هيئت حاكمه بي تأثير باشد ، زيرا شركت نفت جنوب از اوضاع و شرايط ايجاد شده پس از سركوب جنبش دموكراتيك آذربايجان و رد قرارداد همكاري ايران و شوروي به اين خيال بود كه با تغيير در بعضي مواد قرارداد 1933و تصويب يك قرارداد متمم و تكميلي ، ضمن تثبيت و تأييد مجدد اصل قرارداد 1933 ، با عوايد مختصري كه به درآمد كشور اضافه مي شد، سروته قضيه را به هم بياورد…

Read more

مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی و فرهنگی آذربایجان در اسفند ماه

 مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی

و فرهنگی آذربایجان در اسفند ماه

1 اسفند- مرگ فکرت امیروف (آهنگساز) در باکو به سال 1362

ــ امضاء قرارداد ترکمنچای بین ایران و روسیه که بر اثر آن مناطق دیگری از قفقاز همچون ایروان و نخجوان به روسیه ملحق و جدایی کامل آذربایجان قفقاز مسجل شد.

ــ مرگ نادعلی همدانی (نویسندة اردبیلی) در تهران به سال 1387.

2 اسفند- تولد عاشیق یدالله عوض پور در 1317

ــ روز جهانی زبان مادری.

ــ درگذشت دده کاتیب (شاعر) در 1387

ــ تولد بؤیوک آقا میرزا زاده (نقاش) در باکو به سال 1299

3 اسفند- درگذشت حمید باکری (رزمنده) در جبهة جنگ با عراق 1362

ــ درگذشت ضیاء بنیادوف (مورخ) در عملیات تروریستی در باکو به سال 1375

ــ مرگ ابوالحسن خان اقبال آذر (خواننده) در تبریز به سال 1349.

4 اسفند- تولد حمید آراسلی (لغت شناس و ادیب) در گنجه به سال 1287.

5 اسفند- تولد علی حسین زاده (نویسنده. فعال سیاسی) در سالیان به سال 1242.

6 اسفند- تولد حمید مولانا (نویسنده و استاد د…

Read more

قیام 29 بهمن 56 مردم تبریز، جرقه ای در دل ظلمت بود!

قیام 29 بهمن 56 مردم تبریز، جرقه ای در دل ظلمت بود!

بهرام رحمانی

قیام شورانگیز و رشک برانگیز 29 بهمن مردم تبریز، سرآغاز راه سرنوشت ساز تاریخی بود و پیامی سراسر نویدبخش و تحسین برانگیز برای مردم سراسر ایران داشت که سرانجام با سرنگونی حکومت پهلوی، به حاکمیت 2500 ساله شاهنشاهی در این کشور خاتمه داد.

روز 29 بهمن سال 1356، مردم تبریز با قیام اجتماعی خود پایههای دیكتاتوری حکومت سلطنتی را به لرزه درآوردند. هسته اصلی هدایت کنندگان این قیام را عمدتا دانشجویان چپ و مردم مبارز و انقلابی تشكیل میدادند كه با شكستن محاصره دانشگاه در روز 29 بهمن، خود را به محل تجمع مردم معترض رساندند؛ هدایت قیام 29 بهمن را به عهده گرفتند و به بهترین وجهی نیز پیش بردند. مردم تبریز، در این قیام قهرمانانه خود با اتکا به نیرو و قدرت اجتماعی خود، نه تنها در مقابل یورش نیروهای سرکوبگر حکومتی ایستادند، بلکه با تعرض انقلابی مراكز سیاسی و اقتصادی حکومت، چون مركز حزب رستاخیز، بانک ها و ادارات دولتی را به آتش كشیدند و نیروهای سركوبگر حکومت شاه را زمین گیر نمودند. از اینرو، قیام مردم تبریز، نقطه عطفی مهم و سرنوشت ساز در گسترش مبارزات مردم سراسر ایران علیه حکومت سلطنتی بود…

Read more

یادی از رفیق شهید محمد جانجانیان کارگر مبارز

یادی از رفیق شهید محمد جانجانیان کارگر مبارز

آوازخوان گذشت ولیکن ترانه‌اش

گل می‌کند به دامنه ی کوهپایه‌ها

چهل سال از انقلاب بهمن 57 گذشت. انقلاب شکوهمندی که با شرکت وسیعترین نیروهای جامعه و با شعار استقلال، آزادی و عدالت اجتماعی به پیروزی رسید. مشارکت وسیع اقشار و طبقات مردمی در روزهای خونین انقلاب، نشان از خواست ملی و نقش تعیین کننده زحمتکشان بویژه طبقه کارگر در پیروزی نهایی انقلاب، بیانگر جهت گیری عدالتخواهانه آن بود.

انقلاب بهمن با جانفشانی و از خود گذشتگی میلیونی مردم، و با هزاران شهید و دهها هزار مجروح به انجام رسید. رفیق شهید محمد جانجانیان کارگری مبارز از سندیکای بافنده سوزنی تهران و حومه، از زمره این شهداست.  وی روز22 بهمن 1357 هنگام تسخیر رادیو به شهادت رسید.

نشریه نوید (سال چهارم، شماره ۶۹، شنبه ۲۸ بهمن ۱۳۵۷) در مورد خبر شهادت وی چنین می نویسد:

گزارش‌هایی که تاکنون از گردان‌های رزمی حزب تودهٔ ایران به ما رسیده، حاکی است که ۹ تن از اعضاء و مسئولان…

Read more

شرح حال مشاهير شهر تبريز

شرح حال مشاهير شهر تبريز

http://www.tabrizinfo.com/tabriz/mashahir/list.htm

«نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

گوشه هایی از تاریخ معاصر ایران

«نتایج شکست جنبش دموکراتیک آذربایجان»

رسول مهربان

2ــ مقدمات لغو مقاوله نامه هاي همكاري ايران و شوروي

همه ي اين بازيها براي آن بود كه موافقت نامه ي قوام - سادچيكف درباره ي بهره برداري مشترك ايران و شوروي از نفت شمال باطل و لغو شود ، و به همين منظور از روزها پيش ژرژ آلن سفيركبير آمريكا در باغ فردوس به دعوت  دكتر صديق اعلم سخنراني مفصلي راه انداخت و درس حكومت پارلماني به شنوندگان داد و گفت: «آمریکا امیدوار است كه لايحه ي نفت شمال از تصويب مجلس نگذرد و در مقابل ، آمريكا همه گونه مساعدت و كمك را به ايران خواهد كرد و مردم آمريكا با اراده اي قوي در ر اه تأمين آزادي ايران مجاهدت خواهند نمود ، دولت آمريكا تمام قدرت و منابع خود را در راه خلاصي مردم جهان از شر تجاوز و بيم حمله و تعدي صرف كرده است. اراده ي قطعي آمريكا در ادامه ي اين تصميم در مورد

ايران نيز مثل ساير نقاط جهان يكسان است». و روزنامه «داد» که مراسم س…

Read more

نگاهی به زندگی محمدعلی تربیت

نگاهی به زندگی محمدعلی تربیت

(1256 - ۱۳۱۸)

میرزا محمدعلی خان تربیت فرزند میرزا صادق  متولد 1256 تبریز  روزنامه ‌نگار و دولت ‌مرد اذربایجانی، مؤسس کتابخانه تربیت، از آزادی‌ خواهان و روشنفکران آذربایجان و از فعالان انقلاب مشروطه می باشد
 تأليف كتاب‌ «دانشمندان آذربايجان» يكي از خدمات برجسته‌ مرحوم تربيت می باشد که  در تأليف ان زحمتي بسيار كشيده است و بسياري از آذربايجانيان گمنام را از پرده بيرون آورده و معرفي كرده است
تحصیلات خود را در مکتب ملا زین ‌العابدین آغاز کرد و از پدرش ریاضی و نجوم آموخت و سپس نزد میرزا نصراللّه سیف‌الاطبا به تحصیل طب پرداخت. از شانزده سالگی به تدریس در مدرسه دولتی مظفری تبریز پرداخت. در سال ۱۳۱۶ اولین کتابخانه و کتابفروشی مدرن شهر تبریز که محل عرضۀ نشریات ترکی،عربی و فارسی بود تاسیس کرد و مدت ده سال فعالیت کرد. این کتابفروشی مرکز مهمی برای فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی دوران مشروطیت در تبریز بود و تعداد زیادی از روشنفکران در آن‌جا جمع می‌شدند و درباره‌ی کتاب‌های جدید و سیاست روز بحث می‌کردند…

Read more

مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی و فرهنگی آذربایجان در بهمن ماه

 مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی

و فرهنگی آذربایجان در بهمن ماه

1بهمن- تولد دکتر حسن احمدی گیوی (نویسنده و ادیب) در 1306

ــ تولد اسفندیار قره باغی (آهنگساز و خواننده) در تبریز به سال 1322.

3 بهمن- آزادسازی کلبجر از اشغال ارمنیان توسط ارتش آذربایجان در 1372. ــ ــ درگذشت جلیل محمدقلیزاده (نویسنده و ناشر مجلة ملانصرالدین) در باکو به سال 1310

ــ تولد علی توده (علی جوادزاده) (شاعر) در باکو به سال 1302.

4 بهمن- درگذشت مجید صباغ ایرانی (شاعر با تخلص یالقیز) در تبریز به سال 1389.

5 بهمن- درگذشت سعید سلماسی (شاعر و مجاهدمشروطه) در خوی به سال 1287

ــ  تولد حاجی زین العابدین تقی اوف (سرمایه دار. خادم اجتماعی. بنیانگذار مدارس دخترانه) در مردخان به سال 1201.

6 بهمن- تصرف ادارات حکومتی همچون گمرک، پست، تلگراف و واحدهای جنگی تبریز توسط دستههای مجاهدین در تبریز و آغاز مبارزه با محمدعلی شاه در 1285

ــ تولد وارطان سالاخانیان (مبارز و فعال سیاسی) در تبریز به سال 1309…

Read more

موافقت نامه حکومت ملی آذربایجان با احمد قوام نخست وزیر

موافقت نامه حکومت ملی آذربایجان با احمد قوام نخست وزیر

موافقت‌نامه میان مظفر فیروز معاون سیاسی احمد قوام نخست‌وزیر و جعفر پیشه‌وری در پانزده ماده و ۴ تبصره ۲۳ خرداد ۱۳۲۵[۱]

 این موافقت‌نامه بر پایه تصمیم هفت ماده‌ای دولت احمد قوام پایه مذاکرات با سران فرقه دموکرات آذربایجان ۲ اردیبهشت ۱۳۲۵[۲] با افزودن چندین ماده و تبصره به آن میان هیات ده نفره سیاسی به ریاست مظفر فیروز، معاون سیاسی نخست‌وزیر وسید جعفر پیشه‌وری و یارانش در تبریز به امضا رسید.

متن قرارداد

در نتیجه مذاکره بین دولت و نمایندگان آذربایجان و با توجه به موارد هفت گانه ابلاغیه مورخ دوم اردیبهشت ماه ۱۳۲۵ دولت که مورد قبول نمایندگان مزبور واقع گردید و در نتیجه تبادل افکار توافق نظر حاصل شد که مواد زیر که به عنوان توضیح و مکمل آن تنظیم گردیده به‌موقع اجرا گذارده شود.

۱- نسبت به مفاد ماده اول ابلاغیه صادره دولت موافقت حاصل شد که جمله زیر به آن اضافه گردد…

Read more

بانو نادره امین(رفعت)،نخستین زن فمنیست تاریخ آذربایجان و ایران

بانو نادره امین(رفعت)،نخستین زن فمنیست تاریخ آذربایجان و ایران

یاشار ناهیدی آذر

نادره امین(رفعت)بانوی مبارز و گمنام نهضت آزادیستان

به راستی “نادره امین”(رفعت) یکی از زنان مبارز وآزادیخواه تاریخ پرفراز و نشیب آذربایجان مخصوصا” دوره نهضت آزادیستان است که هویت وی پس از استتار در لابلای صفحات رنگین این دوره ازتاریخ، کم رنگ وگم مانده است.همچنین بازه زمانی سالهای۱۳۳۵-۱۳۳۸هجری قمری/۱۹۱۷-۱۹۲۰ میلادی و نقش تاثیر گذار زنان مبارز این دوره با توجه به شرایط سیاسی و اجتماعی حاکم، موضوعی بسیار مهم در تاریخ مبارزات زنان آذربایجان وایران است که متاسفانه تا کنون به نحوی که شایسته آنان باشد بدان پرداخته نشده است.اگرچه مبارزات و خدمات فرهنگی این بانوی بزرگوار تا لحظات واپسین عمرپربارش یعنی سال ۱۳۴۶ ه.شمسی ادامه داشته ولی لزوم تحقیق وتفحص در بازه زمانی یاد شده در شناخت شخصیت حقیقی وی بعنوان بانویی مبارز ومتجدد، مارادر شناخت مبارزات زنان نهضت آزادیستان نیز رهنمون خواهد گردید. خوشبختانه کنکاش در خصوص زندگی میرزا تقی خان رفعت و خانواده وی که بانو نادره نیز یکی از اعضای آن محسوب می گردد،باعث گردید،راقم این سطور برای نخستین بار این بانوی متجدد را به نحوی که شایسته نام و کارنامه مبارزاتی وی باشد،کشف و معرفی نماید…

Read more

«نتايج شكست جنبش دموكراتيك آذربايجان »

گوشه هایی از تاریخ معاصر ایران

رسول مهربان

«نتايج شكست جنبش دموكراتيك آذربايجان »

1- همراهي دكتر مصدق در كمدي انتخابات دوره پانزدهم

شكست جنبش دموكراتيك آذربايجان آثار و عواقب سختي در جامعه و احزاب بورژوازي ملي گذاشت و بدتر ازهمه موجب يك رشته جر و بحث ها و اتهامات و سرزنش ها در حزب تودة ايران شد، كه حاصل آن به صورت جدايي خليل ملكي و گروه كوچكي از روشنفكران سست عنصر نمودار گرديد . اما به اساس و استحكام و يك پارچگي حزب تودة ايران نتوانست لطمه اي شديد وارد كند. ليكن همين بحث هاي درون حزبي و سرازير كردن يك سري اتهامات موهن و موهوم توسط عناصري كه جريان و پويايي جنبش ملي ايران سرسپردگي آنها را به هيئت حاكمه و امپرياليسم ثابت كرد، موجب شد كه مجموعه ي حزب گرفتار كشمكش داخلي شود و ارتجاع و حزب دموكرات قوام السلطنه و دربار ، فارغ البال از مقاومت مؤثر حزب تودة ايران ، به انجام يك سري انتخابات در ميان خون و آتش و عربده جويي هاي مستانه حاصل از پيروزي و غلبه بر جنبش دست بزند و گروهي از سرسپرده ترين عناصر ارتجاع و امپرياليسم به عنوان نماينده ي دوره ي پانزدهم مجلس منصوب شوند ، كه عبدالقدير آزاد و حسين مكي و مظفر بقايي و ابوالحسن حائري زاده، با آن همه تخريب كه در وحدت نيروهاي مترقي ايجاد كردند، در مقابل و در قياس با آنه…

Read more

مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی و فرهنگی آذربایجان در دی ماه

 مهمترین رویدادهای تاریخی، سیاسی

و فرهنگی آذربایجان در دی ماه

2- دی- تولد محمدرضا باغبان کریمی (نویسنده. محقق) در تبریز به سال 1334

3- دی- تولد ضیاء بنیادوف (مورخ) در آستارای جمهوری آذربایجان به سال 1300

4-دی- درگذشت محمد عارف (ادیب) در باکو به سال 1354

ــ تولد حمید آرش آزاد (طنزنویس و روزنامه نگار) در تبریز به سال 1327

5- دی- تولد رضا ناجی (بازیگر سینما) در تبریز به سال 1321

ــ درگذشت بلبل محمدوف (خواننده) به سال 1340

6- دی- درگذشت ابوالفتح علیف (خواننده) به سال 1369

ــ درگذشت آصف زیناللی (آهنگساز) به سال 1311 

7- دی- تولد زینب خانلارووا (خواننده) در باکو به سال 1315

ــ تولد حسن مجید زاده (شاعر با تخلص ساوالان) در شهر نیر اردبیل به سال 1319 

8- دی- تولد عزیزه جعفرزاده (شاعر و نویسنده) در باکو به سال 1300

ــ تولد نصرت کسمنلی (شاعر) در بخش قازاق جمهوری آذربایجان به سال 1325

ــ تولد ابوالفتح علیف (خواننده) در شوشا به سال 1305

9 دی- صدور فرمان حکومت ملی آذربایجان ب…

Read more

20 blog posts